Άρθρο στην Αυγή με θέμα: Ευρωπαική Εβδομάδα Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας
Ολοκληρώθηκε την Κυριακή 22.9 η Ευρωπαϊκή Εβδομάδα Κινητικότητας, με εκδηλώσεις σε 81 δήμους και με τη συμμετοχή του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών. Είναι μεγάλη ανταμοιβή να διαπιστώνεις ότι οι περισσότερες από τις δράσεις του υπουργείου για ασφαλή και οικολογική μετακίνηση και παράλληλα τα Σχέδια Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας (ΣΒΑΚ) που εκπονούνται σήμερα σε όλη τη χώρα, είναι κατά πολλοίς αποτέλεσμα της κοινής προσπάθειας όλων των εμπλεκομένων κατά τη διάρκεια της θητείας μου στη Γενική Γραμματεία του υπουργείου και της ισχυρής μας βούλησης να τεθούν νέα δεδομένα στον σχεδιασμό των μεταφορών.
Η σημερινή εικόνα στο πεδίο των βιώσιμων μεταφορών δεν έχει καμία σχέση με ό,τι ίσχυε το 2015, όπου δεν υπήρχε ούτε οργανική μονάδα με αρμοδιότητες για την προώθηση της Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας. Πέραν όμως αυτής της έλλειψης, και ενώ η Ε.Ε. είχε από καιρό εντάξει τα ΣΒΑΚ στα στρατηγικά της κείμενα, στην Ελλάδα η απουσία προδιαγραφών και νομοθετικού πλαισίου είχε ως αποτέλεσμα να προκηρύσσονται μελέτες ΣΒΑΚ, οι οποίες επί της ουσίας ήταν τυπικές κυκλοφοριακές μελέτες και απείχαν πολύ από την προσέγγιση των ΣΒΑΚ.
Κατάλληλο πλαίσιο
Με βάση τα παραπάνω και έχοντας πάντα ως γνώμονα τη βελτίωση της ποιότητας ζωής στις πόλεις μας, προχωρήσαμε αποφασιστικά σε συγκεκριμένες ενέργειες για τη δημιουργία του κατάλληλου πλαισίου για την ανάπτυξη των ΣΒΑΚ.
Αρχικά συγκροτήθηκε διυπουργική ομάδα εργασίας με αντικείμενο την κατάρτιση πλαισίου προδιαγραφών για την ανάπτυξη και υλοποίηση των ΣΒΑΚ. Στην ομάδα αυτή μετείχαν εκπρόσωποι από τις αρμόδιες διευθύνσεις του υπουργείου μας, από τα υπουργεία Περιβάλλοντος και Ενέργειας και Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης και από διακεκριμένους επιστημονικούς φορείς. Έργο της ομάδας ήταν να προσδιορίσει τα προαπαιτούμενα πριν την εκπόνηση των ΣΒΑΚ καθώς και το πλαίσιο των προδιαγραφών για την ανάπτυξή τους προσαρμοσμένο στη δομή και οργάνωση των ελληνικών πόλεων.
Διοργανώσαμε επίσης από κοινού με τους JASPERS (Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Ευρωπαϊκή Τράπεζα Επενδύσεων, Ευρωπαϊκή Τράπεζα Ανασυγκρότησης και Ανάπτυξης) σχετική εσπερίδα ενημέρωσης στην οποία συμμετείχαν αρμόδια κυβερνητικά όργανα, περιφερειάρχες, δήμαρχοι, ακαδημαϊκοί, εκπρόσωποι φορέων εκτέλεσης συγκοινωνιακού έργου και άλλοι.
Σε συνέχεια της παραπάνω εκδήλωσης, διοργανώθηκε διήμερο εκπαιδευτικό σεμινάριο στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών από εμπειρογνώμονες των JASPERS και του οίκου Mott MacDonald απευθυνόμενο σε στελέχη της Τοπικής Αυτοδιοίκησης α’ και β’ βαθμού. Αντικείμενο του σεμιναρίου ήταν η κατάρτιση των στελεχών για τις διαδικασίες που αναπτύσσονται στα ΣΒΑΚ με σκοπό την ανάπτυξη των απαιτούμενων δεξιοτήτων τους. Το τελευταίο αποδείχτηκε ιδιαίτερα χρήσιμο, διότι από την αρχή έγινε σαφές ότι ο ρόλος των δήμων είναι καταλυτικής σημασίας για την επιτυχή υλοποίηση των ΣΒΑΚ και ότι είναι εκείνοι που θα πρέπει να επιδιώξουν να ενσωματώσουν τις διαδικασίες που αναπτύσσουν τα ΣΒΑΚ στις πολιτικές σχεδιασμού τους.
Παράλληλα, πραγματοποιήσαμε όλες τις απαραίτητες ενέργειες για την σύσταση αρμόδιας διοικητικής δομής για τη βιώσιμη αστική κινητικότητα στο υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών.
Επεξεργαστήκαμε τέλος σχέδιο νόμου για την ανάπτυξη των Σχεδίων Βιώσιμης Αστικής Κινητικότητας στην Ελλάδα με σκοπό τον σαφή προσδιορισμό των αρμόδιων φορέων εκπόνησης των ΣΒΑΚ και παρακολούθησης της προόδου τους, της περιοχής παρέμβασης και των βασικών σταδίων ανάπτυξής τους.
Αλλαγή στην κουλτούρα σχεδιασμού
Οι παραπάνω ενέργειες, όπως και άλλες που προγραμματίζονταν εκείνη την περίοδο, φανερώνουν το όραμά μας για τον σχεδιασμό βιώσιμων μεταφορών στις πόλεις μας. Πόλεις σχεδιασμένες για το ποδήλατο, το περπάτημα, την ποιοτική και αξιόπιστη δημόσια συγκοινωνία. Παράλληλα, όμως, δείχνουν και τη δέσμευσή μας προς την κατεύθυνση μιας αλλαγής στην κουλτούρα σχεδιασμού, με την ένταξη της συνεργασίας και της συμμετοχής όλων των εμπλεκομένων από το αρχικό στάδιο της σύλληψης του σχεδιασμού και όχι μετά την ολοκλήρωσή του.
Συνοψίζοντας, θα ήθελα να τονίσω ότι η βιώσιμη αστική κινητικότητα δεν θα πρέπει να “εξαντλείται” στο πλαίσιο αποσπασματικών δράσεων μία εβδομάδα τον χρόνο, αλλά πρέπει να υπάρχει μια ολοκληρωμένη προσέγγιση σχεδιασμού για πόλεις βιώσιμες, προσβάσιμες και φιλικές προς όλους τους πολίτες. Εύχομαι η ηγεσία του υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών να συνεχίσει με συνέπεια τον σχεδιασμό μας για τη βιώσιμη αστική κινητικότητα.
Εμείς από την πλευρά μας θα είμαστε αρωγοί σε πρωτοβουλίες που στοχεύουν στη βελτίωση της ποιότητας ζωής στην πόλη, την προστασία του περιβάλλοντος και την ενίσχυση της κοινωνικής βιωσιμότητας.
* Η Πέτη Πέρκα είναι πολιτικός μηχανικός – συγκοινωνιολόγος MSc (τέως γ.γ. Μεταφορών), βουλευτής ΣΥΡΙΖΑ Π.Ε. Φλώρινας, αν. τομεάρχης Μεταφορών
