Ερώτηση Π. Πέρκα για την κατάρρευση του οδοστρώματος στον άξονα Φλώρινα–Βίγλα Πισοδερίου λόγω κατολισθήσεων

Ερώτηση
προς τους κ.κ. Υπουργούς:
-Υποδομών & Μεταφορών
-Εσωτερικών
-Κλιματικής Κρίσης & Πολιτικής Προστασίας

ΘΕΜΑ: «Κατάρρευση του οδοστρώματος στον άξονα Φλώρινα–Βίγλα Πισοδερίου λόγω κατολισθήσεων»

Με αφορμή τη δεύτερη μέσα σε λίγους μήνες κατάρρευση του οδοστρώματος στον οδικό άξονα Φλώρινα – Βίγλα Πισοδερίου και σε συνέχεια σχετικών παρεμβάσεών μου, με την παρούσα ερώτηση κοινοβουλευτικού ελέγχου, θέτω υπόψη των αρμόδιων Υπουργείων ένα θέμα ιδιαίτερα σοβαρό για την Π.Ε. Φλώρινας. Ειδικότερα, θα ήθελα να σας ενημερώσω για τα εξής:

 Τον περασμένο Ιούνιο έγινε η πρώτη καθίζηση λόγω κατολισθήσεων στο 12ο χιλιόμετρο Φλώρινας – Βίγλας Πισοδερίου, του οδικού άξονα που συνδέει τη Φλώρινα με το Δήμο Πρεσπών και κατ’ επέκταση με την Καστοριά. Από τότε η κυκλοφορία εκτελείται σε ένα μόνο ρεύμα και ρυθμίζεται μέσω φωτεινού σηματοδότη, ενώ υπάρχει ο κίνδυνος έντασης του φαινομένου.

 Μέχρι σήμερα δεν έχουν ξεκινήσει τα έργα αποκατάστασης του οδοστρώματος, παρά το γεγονός ότι έχουν κηρυχθεί σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης (ΑΔΑ: 6ΛΘΜ46ΝΠΙΘ-8Μ0) τόσο ο Δήμος Φλώρινας όσο και ο Δήμος Πρεσπών, λόγω των έντονων βροχοπτώσεων. Παράλληλα, δεν υπάρχει και κάποια επίσημη ενημέρωση για το πότε θα ξεκινήσουν τα έργα, με αποτέλεσμα τον αυξημένο κίνδυνο ατυχήματος, λόγω περαιτέρω κατάρρευσης του οδοστρώματος ή σε περίπτωση παραβίασης του φωτεινού σηματοδότη.

 Πρόκειται για το μοναδικό δρόμο που συνδέει τη Φλώρινα με το Δήμο Πρεσπών και ήδη από τον Αύγουστο του 2023, είχα τονίσει με σχετική δήλωσή μου (δείτε εδώ) την επιτακτική ανάγκη για άμεσες ενέργειες για αποκατάσταση του οδοστρώματος από τις αρμόδιες υπηρεσίες, πριν την έλευση των βροχοπτώσεων που πιθανόν θα οδηγήσουν σε ολική κατάρρευσή του.

 Η Π.Ε. Φλώρινας, σε ό,τι αφορά το ενδεχόμενο πλήρους αποκλεισμού της Πρέσπας και των πολιτών της, μου απάντησε τότε ότι επιδιώκεται «η πλήρης αποκατάσταση του οδοστρώματος στο συντομότερο χρονικό διάστημα».

 Όμως, 3 μήνες μετά τις παραπάνω διαβεβαιώσεις κι ενώ ακόμα δεν έχουν ξεκινήσει οι εργασίες αποκατάστασης του οδοστρώματος, γίναμε μάρτυρες ακόμα μιας κατάρρευσης, αυτή τη φορά εντός της Κοινότητας Πισοδερίου. Αποτέλεσμα, όχι μόνο η κυκλοφορία γίνεται εκ περιτροπής σε μία μόνο λωρίδα, αλλά περιορίζεται και συνολικά η κίνηση, αφού απαγορεύεται η διέλευση οχημάτων βάρους άνω των 3.5 τόνων. Η διάβαση του συγκεκριμένου σημείου φυλάσσεται όλο το 24ωρο από δυνάμεις της Τροχαίας.

 Πέρα από το ότι ο οδικός άξονας Φλώρινα – Βίγλα – Πρέσπα – Καστοριά χρησιμοποιείται καθημερινά από πληθώρα κατοίκων της περιοχής, αλλά και τουριστών και γι’ αυτό πρέπει να διασφαλιστεί η ασφάλεια των μετακινήσεών τους, βρισκόμαστε και λίγο πριν από την επίσημη έναρξη της χειμερινής περιόδου. Οι τουριστικές επιχειρήσεις εκφράζουν τη βαθιά ανησυχία τους για τον «βέβαιο αποκλεισμό της Πρέσπας, με ανυπολόγιστες επιπτώσεις για την επιβίωση κατοίκων και επιχειρήσεων, αν δε ληφθούν άμεσα και αποτελεσματικά μέτρα».

 Πράγματι, οι εναλλακτικές επιλογές μετακίνησης από τη Φλώρινα στην Πρέσπα είναι πολύ περιορισμένες, αλλά και επικίνδυνες, ιδιαίτερα το χειμώνα, με τις έντονες χιονοπτώσεις. Ως μοναδική εναλλακτική εμφανίζεται η μετακίνηση μέσω Καστοριάς, Κλεισούρας-Πτολεμαΐδας, που διαρκεί τουλάχιστον 3 ώρες.

 Ο Αντιπεριφερειάρχης της Π.Ε. Φλώρινας, κατά τη συνάντησή του με επιχειρηματίες της Πρέσπας στον τουρισμό και την εστίαση, τους ενημέρωσε ότι για την ανακατασκευή του οδοστρώματος εντός της Κοινότητας Πισοδερίου απαιτούνται τουλάχιστον 5 μήνες, χωρίς όμως να διευκρινίζεται η έναρξη των εν λόγω εργασιών. Επομένως, η μόνη άμεση λύση είναι η χρήση του οδικού δικτύου Φλώρινας – Βίγλας Πισοδερίου, παρά τις κατολισθήσεις. Σύμφωνα με τον Αντιπεριφερειάρχη, η μιάμιση λωρίδα οδοστρώματος που απομένει είναι ασφαλής για οχήματα έως 3.5 τόνους, ενώ αναμένονται γεωλογικές έρευνες για να φανεί αν ο δρόμος είναι κατάλληλος και για λεωφορεία.

 Το ότι όμως σήμερα απαγορεύεται η διέλευση λεωφορείων ανησυχεί ιδιαίτερα τις τουριστικές επιχειρήσεις, διότι φοβούνται ότι θα έχει ως αποτέλεσμα ακυρώσεις κρατήσεων για την Πρέσπα ή χαμηλή ζήτηση. Η όποια διέλευση θα γίνεται μέσω Εγνατίας Οδού στην Καστοριά, δηλαδή δε θα μπορούν να διέρχονται λεωφορεία προς το Χιονοδρομικό Κέντρο Βίγλας Πισοδερίου, έτσι ώστε να συνδυαστεί τουριστικά με τις Πρέσπες. Το γεγονός αυτό συνεπάγεται και απώλεια επισκεπτών στους Δήμους Φλώρινας και Αμυνταίου.

 Με δεδομένη την έντονη καθυστέρηση στην αποκατάσταση των σημείων κατάρρευσης, θεωρούμε ότι πρέπει να αναληφθούν πρωτοβουλίες από πλευράς των αρμόδιων Υπουργείων, διότι το διάστημα που μεσολαβεί από την πρώτη κατάρρευση του οδοστρώματος -δίχως κάποια ενέργεια επισκευής του- μέχρι το διάστημα της δεύτερης, δεν παρατηρήθηκε κάποια ενέργεια από πλευράς των αρμόδιων υπηρεσιών.

 Η περιοχή απαιτεί και δικαιούται την ωρίμανση και ένταξη ενός μεγάλου έργου που θα συνδέει τη Φλώρινα με τις Πρέσπες. Υπενθυμίζουμε ότι στις 20 Ιουνίου 2012 εγκρίθηκαν οι περιβαλλοντικοί όροι (ΑΔΑ: Β4ΛΤ0-4ΥΡ) και αδειοδοτήθηκε έργο βελτίωσης της ΕΟ2 μεταξύ Φλώρινας και Βίγλας Πισοδερίου, ως το πρώτο υποτμήμα του τμήματος Φλώρινα – Ανταρτικό – Πρέσπες του δυτικού οδικού άξονα ορεινής Περιφέρειας Δυτικής Μακεδονίας. Έντεκα χρόνια μετά δεν έχει κατασκευαστεί το συγκεκριμένο έργο και, με βάση δημοσιεύματα, δεν έχει καν ολοκληρωθεί η οριστική μελέτη του έργου. Η μελέτη των υπόλοιπων τμημάτων δεν έχει καν ξεκινήσει.

 Οι συνέπειες της καθυστέρησης στην ωρίμανση και την κατασκευή των έργων αναβάθμισης του τμήματος Φλώρινα-Ανταρτικό-Πρέσπες, αλλά και της αδυναμίας επισκευής του υφιστάμενου δρόμου είναι πολύ σοβαρές, τόσο για το Δήμο Φλώρινας, ο οποίος αποκόπτεται από το χιονοδρομικό κέντρο Πισοδερίου, τις Πρέσπες, που είναι το βασικό σημείο ενδιαφέροντος για τους επισκέπτες της περιοχής, και τη συνοριακή διάβαση της Κρυσταλλοπηγής, όσο και για το Δήμο Πρεσπών, με τον οποίο έχει διακοπεί η δημόσια συγκοινωνία, έχουν διακοπεί οι μεταφορές εμπορευμάτων μέσω Φλώρινας και η πρόσβαση με λεωφορεία στο χιονοδρομικό κέντρο από τις Πρέσπες και την Εγνατία οδό.

 Δεν είναι δυνατόν να γίνονται στη χώρα μεγάλα έργα εκατομμυρίων ευρώ και η Φλώρινα, εν μέσω βίαιης απολιγνιτοποίησης, να παραμένει οδικά απομονωμένη, αφού ούτε με την Εγνατία Οδό συνδέεται με κάθετο άξονα. Αντί να επισπεύδεται η κατασκευή των απαραίτητων έργων, οι καθυστερήσεις, σε συνδυασμό με τη μεγάλη ηλικία του υφιστάμενου δρόμου και την έλλειψη επαρκούς συντήρησης, έχουν οδηγήσει σε απόγνωση τους κατοίκους της περιοχής και σε μια συνολικά ντροπιαστική για τη χώρα μας κατάσταση, που συνεχώς επιδεινώνεται. Ο χρόνος πλέον μετρά αντίστροφα και οι διαβεβαιώσεις της Περιφέρειας δεν επαρκούν.

Με βάση τα παραπάνω, ερωτώνται οι αρμόδιοι Υπουργοί:

1. Σε ποιες αιτίες οφείλεται η καθίζηση του εδάφους και κατάρρευση του οδοστρώματος στο 12ο χιλιόμετρο Φλώρινας-Βίγλας Πισοδερίου;

2. Ποιος είναι ο λόγος που δεν έχουν ξεκινήσει ακόμα τα έργα αποκατάστασης του οδοστρώματος στο συγκεκριμένο τμήμα;

3. Ποια μέτρα προτίθενται να λάβουν τα αρμόδια Υπουργεία για την άμεση εκκίνηση και αποπεράτωση των έργων στο 12ο χιλιόμετρο Φλώρινας – Βίγλας Πισοδερίου και στη δεύτερη κατάρρευση εντός της Κοινότητας Πισοδερίου; Ποιο το χρονοδιάγραμμα για την πλήρη ανάταξη της κυκλοφορίας ενόψει του χειμώνα που έρχεται;

4. Σε ποιες ενέργειες θα προβούν τα Υπουργεία για να συνδράμουν την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας να αντιμετωπίσει τις βλάβες στο συγκεκριμένο τμήμα του οδικού δικτύου και να προλάβει άλλες;
5. Με ποιο τρόπο θα διασφαλιστεί η ασφαλής διέλευση φορτηγών και λεωφορείων στο συγκεκριμένο τμήμα του οδικού δικτύου;

6. Σε ποιες ενέργειες θα προβούν τα Υπουργεία για την εξασφάλιση της βιωσιμότητας των τουριστικών επιχειρήσεων της περιοχής, ενόψει των δυσχερειών που έχουν προκύψει στις μετακινήσεις, με εμφανή των κίνδυνο αποκλεισμού της Πρέσπας;

7. Πώς θα αποζημιωθούν οι τουριστικές επιχειρήσεις, οι επαγγελματίες – καταστηματάρχες και οι αγρότες του Δήμου Πρεσπών για τις οικονομικές απώλειες που επιφέρει η διακοπή κυκλοφορίας βαρέων οχημάτων στις επιχειρήσεις τους;

8. Είναι στον προγραμματισμό του Υπουργείου η κατασκευή ενός μεγάλου οδικού έργου για την περιοχή της Φλώρινας, το οποίο θα τη συνδέει με κάθετο άξονα με την Εγνατία Οδό, αλλά και ένα σύγχρονο έργο για τη σύνδεση της Φλώρινας με την Πρέσπα και τα σύνορα Λαιμού και Κρυσταλλοπηγής, για να σταματήσει να είναι οδικά απομονωμένη από την υπόλοιπη χώρα;

9. Ποια είναι η αιτία των καθυστερήσεων στην ολοκλήρωση των μελετών του υποτμήματος Φλώρινα (ΤΕΙ)-Χιονοδρομικό Πισοδερίου, αλλά και του υπόλοιπου τμήματος Φλώρινα-Ανταρτικό-Πρέσπες; Σε ποιες ενέργειες θα προβούν τα Υπουργεία για να συνδράμουν την Περιφέρεια Δυτικής Μακεδονίας να ωριμάσει τα σχετικά έργα και να εξασφαλίσει τη χρηματοδότησή τους;

Η ερωτώσα Βουλευτής
Πέρκα Θεοπίστη (Πέτη)